Sofa mây ngoài trời: mây tự nhiên hay nhựa giả mây chịu được nắng mưa, gió biển?

Tháng 10 ở Đà Nẵng trung bình hơn 500 mm mưa, có năm gấp đôi, và đúng lúc đó bão hay đổ bộ miền Trung (Vietnam Tourism). Trên ban công, thứ hỏng đầu tiên thường không phải khung ghế mà là cái đệm sũng nước. Nên với một bộ sofa mây ngoài trời, câu hỏi đáng tiền không phải "mây hay nhựa" mà là "đệm có sống nổi qua một trận mưa ba ngày không". Bài này so sánh mây tự nhiên, nhựa giả mây PE và nhựa thường, rồi chỉ cách thử khung, sợi và đệm trước khi trả tiền. Cuối bài có thẻ "4 câu hỏi, 2 phép thử" để chụp màn hình mang đi mua.

Bài không nêu giá, vì giá phụ thuộc loại khung, sợi và đệm. Khi hỏi báo giá, hãy yêu cầu người bán ghi rõ ba thứ đó.

Bảng so sánh: mây tự nhiên, nhựa giả mây PE và nhựa thường

Mây tự nhiên chỉ hợp chỗ có mái che; nhựa giả mây PE (polyethylene, loại nhựa dẻo đùn thành sợi) hợp cả chỗ hở nếu có chống UV và khung chống gỉ; nhựa thường rẻ nhất nhưng giòn và phai nhanh nhất. Trong cả ba, đệm vẫn là phần yếu nhất.

Tổng hợp từ Castlery, Unique Living Arts và MINT Outdoor; một số ô (phòng khách, hiên có mái) là nhận định biên tập của chúng tôi. Hai con số tuổi thọ là lời tự công bố của một nhà bán hàng Anh, chưa có kiểm nghiệm độc lập.

Giờ đi vào từng loại, vì chữ “mây” trên nhãn mác che giấu những khác biệt rất lớn.

Sofa mây tự nhiên: đẹp, mát nhưng sợ mưa và ẩm mốc

Mây tự nhiên chỉ nên đặt ở hiên hoặc sân có mái che, không nên để chỗ mưa hắt. Mây là loại cọ leo mọc ở châu Á, được tách thành sợi mây rồi đan bằng tay (MINT Outdoor). Vì là vật liệu hữu cơ nên mây hút ẩm: ngoài mưa hoặc trong không khí mặn ẩm, sợi dễ mục, cong vênh và ẩm mốc, nên Castlery chỉ khuyên dùng chỗ có mái che. Unique Living Arts, đơn vị cung cấp vải bọc và dịch vụ bọc ghế ở Thái Lan, cũng cảnh báo mây và đồ đan thật để ngoài trời nhiệt đới dễ bị mốc, nấm và côn trùng nếu gặp ẩm.

Cũng trong nhóm này, sofa mây tre đan làm thủ công có vẻ đẹp riêng, nhưng quy luật không đổi: để mưa hắt vào là mây xuống cấp. Mây thật còn một điểm trừ ít người nói: khung đan không êm như khung mút. Bạn phải thêm đệm dày và tựa lưng chắc nếu định ngồi lâu.

Mẹo: Đứng ở chỗ định kê ghế, nhìn lên rồi nhìn ra mép mái. Nếu mưa xiên có thể hắt tới chân ghế, đó là chỗ của nhựa giả mây, không phải mây thật.

Sofa mây ngoài trời bằng nhựa giả mây PE: chọn sợi nào, hỏi gì?

Với ban công hở, hãy chọn nhựa giả mây PE chống UV đan trên khung nhôm hoặc inox, và hỏi bốn điều ở dưới trước khi trả tiền. Nhựa giả mây (PE rattan) là sợi polyethylene đan quanh khung, thường là khung nhôm (MINT Outdoor). Loại tốt ít hút nước nên khó cong hay mốc như mây thật, và Unique Living Arts coi nó bền hơn mây tự nhiên ngoài trời nhiệt đới. Nhiều bộ sofa giả mây ngoài trời hay sofa nhựa giả mây ngoài trời (cũng gọi là sofa mây nhựa ngoài trời) bạn gặp ở cửa hàng thực chất là sợi nhựa; hãy hỏi rõ thay vì tin vào chữ “mây”.

Nhưng “nhựa” có hai thái cực. Theo Castlery, nhựa kém chất lượng có thể giòn và phai dưới nắng; MINT Outdoor nói PVC rẻ có thể nứt hoặc xơ sợi sau một hai mùa. Khi chọn bộ sofa mây nhựa, hãy hỏi và kiểm tra bốn điều:

1. Sợi có ghi chống UV không? MINT Outdoor khuyên tìm thông số này; nếu người bán không nói được, hãy đoán là sợi sẽ phai.
2. Kiểu sợi: MINT Outdoor cho rằng sợi tròn hoặc bán tròn đẹp và thường bền hơn sợi dẹt, vốn rẻ hơn. Đây là nhận định của nhà bán, nên hãy xem thêm bảo hành.
3. Sợi đan có chạy sát khung, không hở mối không? Mối hở là chỗ nước vào, sợi bung đầu tiên.
4. Bảo hành: MINT Outdoor gợi ý tối thiểu 2–5 năm từ thương hiệu rõ ràng.

Phép thử tại cửa hàng (mất 1 phút): xin một đoạn sợi mẫu, gập đôi lại rồi bóp mạnh vết gập. Sợi dẻo, không nổi vệt trắng, không rạn là dấu hiệu tốt. Nhưng phép thử chỉ cho bạn biết sợi dẻo ngày hôm nay, không chứng minh sợi chịu được 5 năm nắng; phần đó vẫn phải dựa vào thông số UV và bảo hành.

Khung bên trong: nhôm, inox hay sắt?

Gần biển hoặc ngoài trời hở, hãy chọn khung nhôm sơn tĩnh điện hoặc inox chất lượng tốt; sắt và thép gỉ khi lớp sơn trầy, nhất là trong không khí mặn. Nhôm nhẹ nên cần cố định khi có gió mạnh. Sợi đẹp mà khung gỉ thì bộ ghế vẫn hỏng, vì tuổi thọ bị khung giới hạn. Một nhà bán nội thất ngoài trời ở Anh (MINT Outdoor) cho biết loại cao cấp thường đan quanh nhôm chống gỉ, còn loại rẻ hay đan quanh thép và gỉ khi lớp sơn bong.

Phép thử bằng nam châm: đem theo một viên nam châm nhỏ. Hút chặt nghĩa là sắt hoặc thép: loại khỏi danh sách nếu ghế đặt gần biển. Nhôm không hút. Inox có loại hút nhẹ và có loại không, nên nam châm chỉ giúp bạn loại sắt, không dùng để xác nhận inox “xịn”.

Nếu khung có phần gỗ, Unique Living Arts khuyên tránh gỗ thông, gỗ mềm và ván dăm vì phồng, cong trong độ ẩm cao, và chọn mối ghép mộng thay vì chỉ keo với đinh.

Đệm hỏng trước khung: khoản tiền hay bị bỏ quên

Nước đọng trong mút lâu khô, nên mốc thường bắt đầu từ đệm; khung nhôm hay nhựa đan thì lau là sạch. Castlery cũng ghi nhận đệm thường phải thay trước khung. Vì vậy, cùng một khoản tiền, nên chia bớt từ chiếc khung bắt mắt sang đệm tốt và vỏ đệm tháo ra được.

• Vải đệm: olefin (sợi tổng hợp khô nhanh) bền màu và dễ lau (Castlery); vải acrylic, polyester và olefin nhuộm nguyên khối (màu thấm cả lõi sợi) ít hút nước, chống mốc và chống phai tốt hơn (Unique Living Arts).
• Ruột đệm: hỏi cửa hàng về mút khô nhanh hoặc ruột chuyên cho ngoài trời. Castlery chỉ nói nên hỏi chứ không đưa thông số, nên hãy xin tên vật liệu, đừng nghe câu “mút xịn”; nếu cần hiểu thêm về tỷ trọng, xem cách chọn mút sofa.
• Vỏ đệm tháo giặt được: để bạn mang vào giặt và phơi ngay khi ướt. Theo MINT Outdoor, đệm không phải đồ chống thời tiết dù khung có chống.

Hình dung một tình huống (giả định, không phải khách thật): bạn đặt bộ nhựa giả mây khung nhôm trên ban công căn hộ ở Đà Nẵng, đệm bọc vải thường. Sau một đợt mưa kéo dài ba bốn ngày, bạn lau một lượt là khung sạch, nhưng đệm sũng nước, ấn xuống thấy nước rịn ra và có mùi ẩm. Bộ ghế còn tốt mà không ai ngồi nổi, và thứ phải bỏ tiền thay là đệm, không phải ghế. Bài này không có số tiền cụ thể cho việc đó, nên khi hỏi giá bộ ghế, hãy hỏi luôn giá thay riêng đệm và vỏ đệm. Nếu ngay từ đầu bạn chọn vỏ tháo giặt và cất đệm vào nhà, kết cục sẽ khác: thay vì thay cả đệm, bạn chỉ giặt vỏ rồi phơi.

Về phần đệm, Gia Công Sofa làm các việc quanh mút và vỏ bọc của sofa trong nhà (thay mút, bọc lại vải, bọc lại da) và sẵn sàng tư vấn cho phần này. Phần khung đan mây hay nhựa giả mây thì là nghề khác của nơi sản xuất ghế, nên hãy hỏi kỹ nơi bán.

Sofa mây trong phòng khách: hợp phong cách nào?

Trong nhà, sofa mây phòng khách nhẹ nhàng và mát hơn sofa mút, nên hợp phong cách nhiệt đới, Indochine hoặc kiểu hiên nhà ven biển, miễn là nhà có mái che và điều hòa. Mặt ghế và tựa đan có kẽ hở nên ngồi thoáng hơn nệm kín, đặc biệt dễ chịu khi mùa nóng. Đây là nhận định của chúng tôi, không phải số liệu từ nguồn. Với sofa mây nhựa phòng khách, ưu điểm chính là dễ lau và ít hút ẩm hơn mây thật.

Có ba điều cần đo đếm trước khi chọn:

• Độ êm: khung mây không tự êm. Bạn cần đệm đủ dày và chắc, và cần ngồi thử ít nhất 10 phút.
• Kích thước: đo chỗ đặt và bề rộng cửa trước khi chọn, vì khung đan có thể chiếm nhiều chỗ hơn ảnh sản phẩm, nên hãy đo kỹ. Xem kích thước sofa và cách tính trong sofa cho phòng khách nhỏ.
• Vị trí ẩm: đừng kê sát tường ẩm hoặc cạnh cửa ban công hay hắt mưa. Mây trong nhà vẫn sợ ẩm, nhất là mùa mưa kéo dài ở miền Trung.

Nếu nhà có trẻ nhỏ hay thú cưng, hãy xem thêm bài chọn chất liệu sofa để chọn vải đệm phù hợp, vì đệm của ghế mây cũng dính nước và đồ ăn như mọi sofa khác.

Bảo quản sofa mây qua mùa mưa bão miền Trung

Cất đệm vào nhà khi mưa dài, cố định khung khi có bão và để đệm khô hẳn trước khi đặt lại: đó là ba việc quan trọng nhất. Lý do nằm ở thời tiết: mùa mưa ở Đà Nẵng kéo dài từ tháng 9 đến tháng 12; tháng 10 ướt nhất với khoảng 400–600 mm mưa, còn bão đổ bộ miền Trung thường nhất vào tháng 10 và 11 (Vietnam Tourism). Đó là cả quãng thời gian đệm, vỏ và khung ngoài trời bị thử thách.

Trước hết bạn nên hiểu điều gì khiến mốc xuất hiện. Theo kabitori (công ty xử lý mốc của Nhật), mốc cần đủ bốn thứ: độ ẩm, nhiệt độ, chất dinh dưỡng (dầu da, vụn thức ăn, mồ hôi, bụi) và oxy. Độ ẩm trên 60% khiến mốc phát triển mạnh hơn, trên 70% mạnh hơn nữa, và nhiệt độ 20–30°C là lúc mốc hoạt động mạnh nhất. Đà Nẵng những tháng mưa nằm trong khoảng 21–33°C (Vietnam Tourism), tức gần như trùng khớp. Vì vậy cách phòng thực tế là cắt bớt từng yếu tố:

1. Trước mùa bão (tháng 9): kiểm tra khung và mối nối, chỗ nào sơn trầy hay sợi đan lỏng thì xử lý ngay, vì khung nhôm trầy sâu làm hỏng lớp sơn (Castlery).
2. Khi có bão: khung nhôm nhẹ có thể bị gió xê dịch (Castlery), vì vậy hãy cố định hoặc dọn bộ ghế vào nhà nếu ban công cao tầng hứng gió, đừng để ghế nhẹ sát lan can vì có thể rơi xuống dưới. Cất đệm vào trước.
3. Sau mỗi trận mưa: lau khô khung, đặt đệm ở nơi thoáng cho khô hẳn rồi mới đặt lại. Unique Living Arts khuyên che ghế khi mưa lớn và nắng gắt giữa trưa, và kê chân ghế cao hơn một chút cho thoáng.
4. Kê ghế cách tường 5–10 cm để không khí lưu thông (kabitori).
5. Giữ độ ẩm trong nhà dưới 60% bằng chế độ hút ẩm của điều hòa hoặc máy hút ẩm, nếu sofa mây đặt trong phòng khách (kabitori).
6. Vệ sinh định kỳ: hút bụi, lau vết đồ ăn, vì bụi cũng là thức ăn cho mốc (Unique Living Arts, kabitori).

Lưu ý: Nếu đã có mốc trên vỏ đệm vải, hãy thử ở chỗ khuất trước, dùng cồn y tế chấm nhẹ chứ không chà mạnh, đeo khẩu trang, găng tay và mở cửa thoáng (kabitori). Cồn dễ cháy, tránh xa lửa. Mốc lan rộng hoặc ăn vào ruột mút thì đây là việc của thợ; xem thêm cách giặt và vệ sinh ghế sofa.

Nếu bạn cần chọn ghế cho ban công chung cư, quán cafe hay homestay, hãy đo chỗ đặt theo kích thước sofa và chọn vải đệm theo bài chọn chất liệu sofa.

Chọn mây tự nhiên nếu…, chọn nhựa giả mây nếu…

Thẻ mang đi mua: 4 câu hỏi, 2 phép thử (chụp màn hình gửi người nhà)

4 câu hỏi: (1) Sợi có chống UV không, ghi ở đâu? (2) Khung là nhôm, inox hay sắt? (3) Sợi có đan sát khung, không hở mối không? (4) Bảo hành bao lâu, đệm có vỏ tháo giặt không?

2 phép thử: (1) gập đôi đoạn sợi mẫu rồi bóp mạnh vết gập, xem có nổi vệt trắng hay rạn không; (2) đưa nam châm lên khung, hút chặt là sắt hoặc thép, loại khỏi danh sách nếu ghế đặt gần biển.

Chọn mây tự nhiên nếu:

• Chỗ đặt hoàn toàn có mái che và mưa không hắt tới.
• Bạn thích vẻ ấm, thủ công và sẵn sàng giữ nó khô.
• Ghế dùng trong phòng khách có điều hòa và độ ẩm kiểm soát được.

Chọn nhựa giả mây PE nếu:

• Ghế đặt ban công hở, sân vườn, quán cafe ngoài trời hay nhà sát biển.
• Bạn cần ghế dễ lau, không muốn lo cong vênh vì nước.
• Bạn muốn một bộ sofa mây cao cấp nhìn gần với mây thật: hãy hỏi rõ sợi, khung và bảo hành thay vì tin vào chữ “cao cấp” trên nhãn.
• Bạn sẵn sàng hỏi kỹ về sợi chống UV, khung nhôm hoặc inox và bảo hành.

Tránh nhựa thường rẻ tiền nếu ghế chịu nắng cả ngày. Còn khung sắt không xử lý thì chỉ nên ở trong nhà.

Dù chọn loại nào, nguyên tắc cuối cùng vẫn là: hỏi khung, hỏi sợi, rồi đầu tư vào đệm. Nếu bạn muốn một chiếc sofa trong nhà có khung gỗ bọc vải chống thấm, kê gần cửa ban công, Gia Công Sofa nhận đóng sofa theo yêu cầu với kích thước, độ cứng mút và vải bạn chọn; còn khung đan mây hay nhựa giả mây là một nghề đan khác, bạn nên hỏi kỹ nơi bán theo bốn điều ở trên. Việc nên làm ngay hôm nay: đo lại chỗ đặt, nhìn lên mép mái để xem mưa có hắt tới không, rồi mới đi xem ghế.