Sofa da lộn có tốt không? Da hay vải, 6 ưu nhược điểm cần biết trước khi trả tiền

Hai tấm báo giá cùng ghi "sofa da lộn" có thể là hai vật liệu khác hẳn nhau, nên nếu một bên rẻ hơn, chưa chắc bạn đang so giá cùng một thứ. Da lộn thật (suede) là lớp da nằm bên dưới tấm da, chà nhám cho nổi lông tơ. Còn vải da lộn (microsuede) kiểu Ultrasuede hay Alcantara là sợi polyester cực mảnh tẩm polyurethane, theo Wikipedia được thiết kế để nước khó thấm vào, và kiểu Ultrasuede rẻ hơn suede thật.

Hình dung (tình huống giả định): bạn làm đổ ly trà sữa lên hai chiếc ghế trông giống hệt nhau. Ghế thứ nhất hút ngay vào lớp lông tơ và để lại mảng sẫm. Ghế thứ hai đọng thành giọt; thấm giấy kịp thì gần như hết, dù vẫn phải chờ khô xem có vòng loang. Cả hai đều được rao là sofa da lộn, và bạn có thể chỉ biết mình mua loại nào sau khi đã trả tiền và ghế đã vào nhà.

Tốt hay không tùy loại bạn mua. Vải da lộn dễ lau hơn bản thật, và Toray (hãng làm Ultrasuede) nói hàng của họ khó móc sợi (lời nhà bán, chưa có thử độc lập); da lộn thật mềm nhưng kém bền hơn da lớp trên, thấm nước và giữ bụi nhanh. Điều cần nhớ: hãy hỏi "chất liệu gốc là da hay vải?" trước khi hỏi giá, vì độ bền, cách lau, chuyện nhà nuôi mèo và chi phí bọc lại đều tùy theo câu trả lời đó.

Sofa da lộn là da thật hay vải?

Trả lời nhanh: sofa da lộn là sofa có bề mặt lì, phủ lông tơ mịn. Lớp ấy có thể là da lộn thật (suede, từ lớp da bên dưới) hoặc vải da lộn (microsuede, polyester tẩm polyurethane). Ở ta chữ "da lộn" dùng cho cả hai (nhận định của chúng tôi, chưa có thống kê), nên phải hỏi chất liệu gốc.

Vải da lộn không phải hàng mới: Ultrasuede của Toray ra thị trường từ thập niên 1970. Alcantara, cùng họ, gồm khoảng 68% polyester và 32% polyurethane và có thể bị nhầm là suede (Wikipedia).

Bảng so sánh nhanh: da lộn thật, vải da lộn, nhung và da lớp trên

Tổng hợp từ nguồn đã đọc, không phải kết quả thử của xưởng; phần "điểm mạnh" của vải da lộn phần lớn là lời nhà sản xuất hoặc nhà bán.

Chưa có trong bảng: da công nghiệp (PU/PVC), xem có nên mua sofa da công nghiệp.

Sáu mục dưới đây không phải xếp hạng. "Ở Việt Nam" là suy luận của chúng tôi; "Thử ngay" là phép thử tự chế, không phải chuẩn kỹ thuật.

1. Da lộn thật hay vải da lộn: cùng một tên, hai vật liệu

Điểm cộng: theo Wikipedia, da lộn thật mềm hơn da thường vì làm từ lớp da bên dưới, còn vải da lộn kiểu Ultrasuede rẻ hơn và dễ lau hơn bản thật.

Điểm trừ: The Tannery Row, nhà phân phối da, viết rằng suede theo định nghĩa luôn làm từ lớp da dưới (split), nên kém bền hơn da lớp trên (Wikipedia). Vải da lộn thì không phải da.

Ở Việt Nam: chữ "da lộn" trên báo giá và nhãn "nhập khẩu" đều không nói chất liệu gốc là gì; chỉ thành phần theo phần trăm mới nói.

Thử ngay: xin xem thành phần ghi trên giấy hoặc nhãn hàng, kèm thẻ hàng hoặc tờ giới thiệu của hãng (Toray khuyên hỏi nơi bán những thứ này khi cần biết có đúng Ultrasuede không). Mặt sau mẫu không nói được gì: Sklar, nhà bán nội thất ở Mỹ, cho biết màu Ultrasuede thấm đều nên hai mặt trông như nhau.

2. Độ bền: lông tơ đẹp, nhưng tay vịn cần để ý trước

Điểm cộng: Sklar (bài năm 2016) viết rằng Ultrasuede qua hơn 200.000 lượt chà theo phép thử Wyzenbeek, trong khi vải thường thường đạt khoảng 15.000 đến 30.000. Đó là lời nhà bán cho riêng hàng hiệu Toray, không áp cho mọi tấm vải da lộn ngoài thị trường.

Điểm trừ: da lộn thật kém bền hơn da lớp trên (Wikipedia), và lớp xơ xốp của nó giữ bụi nên phải làm sạch thường xuyên (Carl Friedrik). Với vải da lộn (microfiber), tay vịn và mặt ngồi bẩn trước vì mồ hôi và dầu da (Zerorez). Suy luận của chúng tôi: vẻ "bạc màu" ở đó thường là lông tơ xẹp, dính dầu chứ chưa hẳn phai màu; Toray và Family Handyman đều hướng dẫn chải nhẹ bằng bàn chải mềm để lấy lại độ mịn. Nắng làm phai bao nhiêu và vải có xù lông (pilling) hay không thì chúng tôi chưa tìm thấy nguồn đo.

Ở Việt Nam: phòng khách nhà ống, chung cư hay có cửa kính lớn và nắng chiều. Hãy đặt mẫu cạnh cửa sổ vài ngày, che nửa mẫu, rồi so hai nửa trước khi chốt (suy luận của chúng tôi).

Thử ngay (với sofa đang dùng): chải mảng bạc ở tay vịn bằng bàn chải mềm khoảng 30 giây theo một chiều. Màu sáng lại thì là xơ xẹp; không đổi thì dầu đã ngấm hoặc bề mặt đã mòn thật.

3. Nóng và mùa nồm: chưa nguồn nào đo, nên phải thử

Điểm cộng: Wikipedia ghi microfiber dùng cho nội thất được thiết kế để nước khó thấm vào, và ghi suede thường được chọn thay da thường khi cần thoáng hơn (câu này chưa dẫn nguồn đo). Sklar nói Ultrasuede đã được thử độ thấm khí, giúp mùi và nấm mốc không bị giữ lại, nhưng bài không đưa con số.

Điểm trừ: chúng tôi không tìm thấy nguồn nào đo độ nóng hay độ thoáng của sofa da lộn. Chỉ có một điều có nguồn: da lộn thật hư vì ẩm quá nhiều (Wikipedia). Theo suy luận của chúng tôi, da lộn thật cần giữ khô trong mùa nồm, còn vải da lộn là sợi tổng hợp nên có thể bí hơn vải thoáng khi ngồi lâu mùa hè.

Ở Việt Nam: mùa nồm ở miền Bắc, hơi ẩm bám lên mọi bề mặt. Hãy lau khô vết đổ ngay và cho quạt hoặc máy hút ẩm chạy. Ở miền Trung, mưa bão xen nắng gắt, nên ghế vừa phải giữ khô vừa phải tránh vệt nắng chiều.

Thử ngay (2 phút): đặt lòng bàn tay lên mẫu ở chỗ không máy lạnh, chờ hai phút rồi nhấc tay lên. Mẫu nào làm tay ẩm, bí hơn các mẫu còn lại thì ghi chú.

4. Nhà nuôi mèo, chó: lông tơ trông dễ vướng móng, nhưng nhà bán nói ngược lại

Điểm cộng: mặt lông tơ trông có vẻ dễ vướng móng hơn mặt trơn (cảm nhận của biên tập), nhưng Toray cho biết vải da lộn Ultrasuede của họ là vải không dệt (sợi kết thành tấm, không đan dọc ngang), nên không có sợi để móc, ít giữ lông và mùi. Blocco, xưởng sofa đặt may ở Nhật, nói da lộn nhân tạo (vải không dệt ngấm urethane) rất chịu vết cào, hợp nhà có thú; RASIK (nhà bán nội thất Nhật) tả mặt "giả nubuck" dệt dày nên móng khó vào. Cả ba là lời nhà bán, không phải thử độc lập.

Điểm trừ: chính Toray ghi rằng thú quyết tâm có thể cào hỏng gần như mọi vật liệu, nên cần trông chừng. Da lộn thật chưa có nguồn thử với mèo và kém bền hơn (Wikipedia), nên thận trọng (suy luận của chúng tôi). MOTA ghi vải kiểu Alcantara hay tĩnh điện (ghế xe), nên theo suy luận của chúng tôi bụi và lông mịn có thể bám lại, dù Toray nói vải ít giữ lông.

Ở Việt Nam: blocco khuyên với vải thường chọn màu gần màu lông thú, còn với da và giả da thì chọn màu đậm; họ không nói riêng về da lộn nhân tạo nên chỉ nên tham khảo. Mặt lông tơ còn lộ vệt xơ sáng tối (như trên lưng ghế ở ảnh đầu bài, chất liệu ghế trong ảnh chưa rõ), nên theo suy luận của chúng tôi hãy xem mẫu dưới đèn phòng khách nhà bạn.

Thử ngay: làm phiếu cào thử mẫu 5 phút trong bài sofa vải chống mèo cào: cào nhẹ đầu móng tay ở mép mẫu theo hai chiều; xơ nhô lên hoặc tróc lớp mặt thì loại.

5. Vệ sinh: cồn trên khăn trắng cho vải, bàn chải khô cho da thật

Quay lại ly trà sữa ở đầu bài: thấm giấy ngay, không chà (Toray); chỉ khi còn vệt dầu mới đến bước cồn dưới đây.

Điểm cộng: với vải da lộn, vết dầu và nhiều vết khác lau được. Toray hướng dẫn thấm vết đổ bằng giấy, lau bằng khăn vắt kiệt nước ấm khoảng 40°C, dùng cồn ethyl cho vết dầu nhưng cấm đổ thẳng lên vải. Family Handyman gọi microfiber là một trong những loại vải dễ lau nhất và xịt cồn thẳng lên vải nhãn S; Zerorez có đoạn dặn cho cồn lên khăn, đoạn khác lại xịt thẳng. Các bước dưới đây cho cồn lên khăn: đó là lựa chọn của biên tập.

Điểm trừ: sai cách thì để lại vòng loang hoặc làm vải cứng. Zerorez ghi không dùng nước cho nhãn S; Family Handyman ghi nước để lại vòng loang, chữa bằng cách làm ẩm nhẹ rồi lau khô nhanh. Da lộn thật khác hẳn: tránh xà phòng và nước, dùng bàn chải hoặc gôm chuyên dụng (Wikipedia). Chúng tôi không tìm thấy nguồn nào cho dùng cồn trên da lộn thật nên không khuyên.

Ở Việt Nam: sofa ở ta có thể không có nhãn (suy luận của chúng tôi). Family Handyman nói thiếu nhãn thì dùng dung môi, Toray lại cho nước ấm với hàng của họ; hai lời lệch nhau, nên hãy thử chỗ khuất và hỏi nơi bán. Mùa nồm, lau xong hãy mở cửa, bật quạt cho khô nhanh. Vết mực, thức ăn: tham khảo cách tẩy vết bẩn trên sofa vải, rồi đối chiếu nhãn của ghế.

Thử ngay (chỉ với vải da lộn polyester không nhãn hoặc nhãn S, SW): nhãn vệ sinh ở dưới đệm hoặc trên thẻ: S là dung môi, W là nước, SW là cả hai, X là chỉ hút bụi hoặc chải khô (Family Handyman). Nhãn W thì theo hướng dẫn của hãng, nhãn X thì không dùng cồn.

1. Hút bụi, rồi thấm phần đổ ra bằng giấy; thấm, không chà.
2. Thử chỗ khuất (mặt dưới đệm, mép sau) trước khi lau chỗ lộ.
3. Cho một ít cồn y tế (nguồn ghi cồn ethyl hoặc rubbing alcohol) lên khăn trắng, không đổ thẳng lên ghế.
4. Chấm từ ngoài vào trong, đổi mặt khăn sạch liên tục, không chà mạnh.
5. Để khô hẳn rồi chải xơ nhẹ theo một chiều.

Lưu ý an toàn: cồn dễ cháy. Mở cửa, tránh lửa và thuốc lá đang cháy (Toray ghi cần thông gió, tránh lửa), không trộn cồn với chất tẩy khác, không dùng máy sấy tóc khi cồn còn ướt. Vết lớn, lâu ngày hoặc ghế đắt tiền thì nên gọi người chuyên làm sạch.

6. Giá và chi phí bọc lại: da lộn không có giá "từ … đ" để tra

Điểm cộng: các nguồn chỉ cho thứ tự giá, không cho số tiền, và họ so với các mốc khác nhau nên không ghép được thành một thứ tự: Wikipedia ghi Ultrasuede rẻ hơn suede thật; MOTA ghi loại kiểu Alcantara đắt hơn vải thường nhưng rẻ hơn da thật (ghế xe, Nhật); Sklar ghi hàng hiệu Ultrasuede có giá gần da tốt (Mỹ, 2016, lời nhà bán). Vì vậy báo giá chỉ ghi "da lộn" chưa cho bạn biết mình đang so giá với da hay với vải.

Điểm trừ: chúng tôi không đưa khoảng giá VNĐ cho sofa da lộn vì không có nguồn công khai đáng tin, và giá tùy theo da hay vải, độ dày, hãng. Giá tham khảo tại Gia Công Sofa Đà Nẵng: sofa băng 2–3 chỗ thay lớp bọc vải phổ thông theo form ghế hiện trạng từ 3.500.000đ/bộ; chưa phải báo giá cuối và không áp cho da lộn. Xưởng công bố bọc lại ghế da bằng da công nghiệp, microfiber hoặc da thật với giá báo theo mẫu.

Ở Việt Nam: hãy hỏi xưởng xem có làm được mẫu ghế sofa da lộn bạn chọn không. Xưởng báo giá trước khi thi công, không phí ẩn, khảo sát tại nhà miễn phí trong khu vực Đà Nẵng, và bạn có thể xem mẫu ở showroom 26 Võ Chí Công (xem dịch vụ bọc lại ghế sofa tại Đà Nẵng). Yếu tố đẩy giá có trong bài bọc lại ghế sofa bao nhiêu tiền.

Thử ngay: khi xin báo giá, hỏi ba câu: chất liệu gốc là da hay vải (thành phần bao nhiêu phần trăm), có mẫu để thử giọt nước và cào không, mặt vải xử lý ra sao.

Phiếu 5 điểm trước khi trả tiền: phân biệt da lộn thật và vải da lộn khi cầm mẫu

Phiếu do biên tập Gia Công Sofa tổng hợp từ các nguồn trong bài và suy luận riêng, không phải chuẩn kỹ thuật; kết quả chỉ nghiêng về một loại, không thay cho thành phần ghi trên giấy. Chụp màn hình gửi người nhà:

PHIẾU 5 ĐIỂM TRƯỚC KHI TRẢ TIỀN (Gia Công Sofa)

1. Hỏi thành phần theo phần trăm. Polyester + polyurethane là vải; "da bò", "da cừu", "da lớp dưới" là da. Chỉ ghi PU/PVC, không có polyester: thường là da công nghiệp.

2. Xin thẻ hàng hoặc mã hàng của hãng. Mặt sau mẫu không phân biệt được.

3. Một giọt nước lên mẫu, không lên sofa. Thấm nhanh: nghiêng về da lộn thật. Đọng giọt: nghiêng về vải, hoặc da tráng sáp. Chờ khô xem có vòng loang.

4. Chải 30 giây một chiều, cào nhẹ móng tay ở mép hai chiều. Xơ nhô lên hoặc tróc lớp mặt thì loại.

5. Áp lòng bàn tay 2 phút ở chỗ không máy lạnh. Bí, ẩm hơn các mẫu khác thì ghi lại.

Ai nên chọn sofa da lộn, ai nên tránh?

Trả lời nhanh: sofa da lộn hợp người thích mặt mềm, lì, chịu thử mẫu trước và sẵn lòng chải xơ định kỳ. Nhà có thú cưng hoặc trẻ nhỏ nên nghiêng về vải da lộn vì dễ lau hơn bản thật (lời khuyên của biên tập), rồi thử mẫu; da lộn thật hợp ghế phụ hơn ghế ngồi hằng ngày.

• Chọn sofa vải da lộn nếu: nhà có thú cưng hoặc trẻ nhỏ và người bán xác nhận đó là vải không dệt kiểu Ultrasuede (lời khen phần lớn đến từ nhà bán).
• Chọn da lộn thật nếu: là ghế phụ, ít người ngồi, không thú cưng và bạn giữ khô được trong mùa nồm. Bài da bọc sofa loại nào tốt cũng xếp nhóm này vào ghế phụ.
• Cân nhắc loại khác nếu: bạn ngồi nhiều, ra mồ hôi nhiều và không muốn chải xơ định kỳ (suy luận của chúng tôi). Xem thêm nên chọn sofa chất liệu gì và có nên mua sofa da công nghiệp.

Sofa nỉ da lộn, sofa da lộn nhập khẩu, bộ sofa da lộn: cùng một câu hỏi

"Nỉ" ở ta là tên thương mại rộng (nhận định của chúng tôi); bài so sánh sofa da và nỉ tách nỉ mỏng khỏi vải dệt chắc. "Nhập khẩu" nói nơi sản xuất chứ không nói chất liệu (suy luận của chúng tôi); cách xem giấy tờ có ở bài sofa phòng khách nhập khẩu. "Bộ sofa da lộn", "ghế sofa da lộn" hay "da lộn bọc sofa" đều có thể gồm cả da lẫn vải, nên câu hỏi vẫn là: chất liệu gốc là da hay vải?

Kết luận: hỏi chất liệu gốc trước, hỏi giá sau

Da lộn thật làm từ lớp da kém bền hơn của tấm da; vải da lộn dễ dùng hơn nhưng cần để ý tay vịn, tĩnh điện và độ thoáng (chưa có số đo). Cả hai đều mang tên "da lộn", nên chỉ thành phần mới nói thật. Hôm nay, nếu đang cầm báo giá có chữ "da lộn", hãy nhắn hỏi đúng một câu: "Chất liệu gốc là da hay vải, thành phần bao nhiêu phần trăm?"